254. W które dni obowiązuje post ścisły?

Post ścisły obowiązuje:
1. we wszystkie dni Wielkiego Postu, tj. od Środy Popielcowej do Wielkiej Soboty w południe z wyjątkiem niedziel,
2. w Suche Dni,
3. w cztery wigilie.

***
Dzieci i młodzież do 21 roku życia jest zatem obowiązana do wstrzymania się od potraw mięsnych, czyli wstrzemięźliwości.
Starsi natomiast, którzy ukończyli 21 rok życia są obowiązani do postu ścisłego i wstrzemięźliwości.
I post ścisły i wstrzemięźliwość obowiązuje zatem starszych:
1. w Środę Popielcową,
2. w piątki i soboty Wielkiego Postu,
3. w Suche Dni,
4. w cztery Wigilie.
Post ścisły bez wstrzemięźliwości obowiązuje starszych w poniedziałki, wtorki, środy i czwartki Wielkiego Postu. W te dni wolno spożywać mięso raz dziennie.

(Cz. 2, III. 3 O trzecim przykazaniu kościelnym, s.89-90)

253. Kto jest zobowiązany do postu ścisłego?

Każdy katolik, który ukończył 21 rok życia, a nie rozpoczął 60 roku jest obowiązany do postu ścisłego.

(Cz. 2, III. 3 O trzecim przykazaniu kościelnym, s.89)

252. W które dni katolik, który ukończył siódmy rok życia powinien się wstrzymać od potraw mięsnych?

Katolik , który ukończył siódmy rok życia powinien się wstrzymać od potraw mięsnych i na mięsie gotowanych:
1. w piątki całego roku,
2. w soboty Wielkiego Postu,
3. w Środę Popielcową,
4. w Suche Dni, czyli dni kwartałowe, środa, piątek i sobota na początku każdej pory roku,
5. w cztery wigilie, a mianowicie: Bożego Narodzenia, Zielonych Świąt, Wniebowzięcia Najśw. Maryi Panny i Wszystkich Świętych

(Cz. 2, III. 3 O trzecim przykazaniu kościelnym, s.89)

251. Kto jest obowiązany do wstrzymania się od potraw mięsnych, czyli wstrzemięźliwości?

Każdy katolik, który ukończył siódmy rok życia, jest obowiązany w dni określone przez Kościół wstrzymać się od potraw mięsnych.
Obowiązek ten trwa do śmierci.

(Cz. 2, III. 3 O trzecim przykazaniu kościelnym, s.89)

250. Co nakazuje trzecie przykazanie kościelne?

Trzecie przykazanie kościelne nakazuje w pewne dni przez Kościół ustanowione ściśle pościć, a w pewne dni wstrzymać się od jedzenia mięsa, czyli zachowywać wstrzemięźliwość.

***
Post ścisły polega na tym, że wolno raz na dzień posilić się do sytości, a dwa razy lekko, a wstrzemięźliwość, czyli lekki post, polega tylko na wstrzymaniu się od potraw mięsnych i na mięsie gotowanych.

(Cz. 2, III. 3 O trzecim przykazaniu kościelnym, s.89)

249. Kto może opuścić Mszę św. nie popełniając grzechu?

Od wysłuchania Mszy św. w niedziele i święta jest wolny ten, kto:
1. jest chory
2. chorego pielęgnuje
3. ma inną słuszną i ważną przeszkodę

***
Przeszkodą taką może być praca, która dla ogólnego dobra nie może być przerwana, burza, powódź, silny mróz, zaspy śnieżne, brak ciepłego ubrania, konieczna podróż itp. Nie jest zaś taką przeszkodą  wycieczka lub impreza sportowa, kino, zebranie towarzyskie, przybycie gości itp.
"Błogosławieni, którzy słuchają słowa Bożego i strzegą go". (Łuk. 11, 28)
"Kto z Boga jest, słów Bożych słucha" (Jan 8, 47).

(Cz. 2, III. 2 O drugim przykazaniu kościelnym, s.88)

248. Co nakazuje drugie przykazanie kościelne?

Drugie przykazanie kościelne nakazuje brać udział we Mszy św. w niedziela i święta i wedle możności wysłuchać kazania.

***
Przykazanie słuchania Mszy św. w niedziele i święta obowiązuje każdego od siódmego roku życia.
Upomnienia kaznodziei należy brać do serca i stosować się do nich.

(Cz. 2, III. 2 O drugim przykazaniu kościelnym, s.88)

247. Co nakazuje pierwsze przykazanie kościelne?

Pierwsze przykazanie kościelne nakazuje uroczyste święta ustanowione przez Kościół święcić tak jak niedziele.

***
Uroczyste święta ku czci Jezusa Chrystusa ustanowione przez Kościół a przypadające niekoniecznie w niedziele są: Boże Narodzenie - 25 grudnia, Nowy Rok - 1 stycznia (święto Imienia Jezusa), Trzech Króli - 6 stycznia, Wniebowstąpienie Pańskie, Boże Ciało.
Inne święta ustanowione przez kościół ku czci Jezusa Chrystusa przypadają zawsze w niedzielę (np. Wielkanoc, Zielone Święta, Święto Chrystusa Króla).
Uroczyste święta ku czci Matki Bożej są dwa:  Niepokalane Poczęcie - 8 grudnia i Wniebowzięcie Matki Bożej - 15 sierpnia.

Są również dwa uroczyste święta ku czci świętych a mianowicie: św. Piotra i Pawła - 29 czerwca i Wszystkich Świętych - 1 listopada.
Według ustawy z dn. 18. I. 1951 r. dniami wolnymi od pracy są następujące święta kościelne: 1 stycznia - Nowy Rok, 6 stycznia - Trzech Króli, pierwszy i drugi dzień Wielkanocy, pierwszy dzień Zielonych Świąt, dzień Bożego Ciała, 15 sierpnia- Wniebowzięcie Najśw. Maryi Panny, 1 listopada - Wszystkich Świętych. 25 i 26 grudnia- pierwszy i drugi dzień Bożego narodzenia.
W uroczyste Święta Kościelne, które nie są dniami wolnymi od pracy, należy w miarę możliwości wysłuchać Mszy Św.  przed lub po pracy.

(Cz. 2, III. 1 O pierwszym przykazaniu kościelnym, s.87-88)

246. Wymień pięć przykazań kościelnych.

Przykazania kościelne są następujące:
1. Ustanowione przez kościół dni święte święcić.
2. W niedziela i święta we Mszy św. nabożnie uczestniczyć.
3. Posty nakazane zachowywać.
4. Przynajmniej raz w roku spowiadać się i w czasie wielkanocnym Komunię św. przyjmować.
5. W czasach zakazanych zabaw hucznych nie urządzać.

***
Oprócz tych przykazań są także inne przepisy i prawa kościelne, których zachowanie obowiązuje wiernych, np. nie czytać książek zakazanych, składać ofiarę na utrzymanie kościoła itd.

(Cz. 2, III. O Przykazaniach Kościelnych, s.87)

O przykazaniach kościelnych

Przykazania Boskie wyjaśnia ludziom Kościół katolicki. Chrystus dał ponadto Kościołowi władzę wydawania osobnych przykazań, aby wierni lepiej rozumieli i wypełniali przykazania Boże.
"Kto was słucha, mnie słucha, a kto wami gardzi, mną gardzi, a kto mną gardzi, gardzi tym, który mnie posłał". (Łuk. 10, 16).
"Cokolwiek zwiążesz na ziemi, będzie związane i w niebiesiach". (Mat. 16, 19).

Kościół korzysta z tej tej władzy udzielonej przez Chrystusa i wydaje prawa, które wiernych obowiązują w sumieniu pod grzechem.

(Cz. 2, III. O Przykazaniach Kościelnych, s.87)

245. Który katolik źle miłuje Ojczyznę?

Źle miłuje Ojczyznę ten, kto:
1. chce Ojczyźnie pomóc w sposób grzeszny,
2. krzywdzi lub gnębi inne narody

***
Tak czynił Hitler i zbrodniarze niemieccy, którzy z nim współpracowali. Wiara katolicka potępia dążenie do potęgi własnego narodu i państwa w sposób zbrodniczy i nieuczciwy. Cel nie może uświęcać środków.

(Cz. 2, II. 3 Miłość Ojczyzny, s.86)

244. Kto po chrześcijańsku kocha swą Ojczyznę?

Po chrześcijańsku kocha swą Ojczyznę ten, kto żyje prawdziwie po chrześcijańsku i dla Ojczyzny pracuje, modli się za nią, służy jej swym mieniem, czasem i zdrowiem, a w razie konieczności nawet życiem.

***
Dobrym patriotą jest ten, kto zna i kocha wszystko, co ojczyste: ziemię, język i całą kulturę narodową oraz uczy się pilnie, bo Ojczyzna potrzebuje ludzi światłych i wykształconych; kto dla miłości Ojczyzny pracuje nad wyrobieniem charakteru; kto ofiarnie i skutecznie służy Ojczyźnie swą pracą zawodową i działalnością społeczną; kto kocha wiarę katolicką i według niej żyje. Religia była dla katolików siłą i ostoją polskości w latach niewoli i w czasie ostatniej okupacji niemieckiej. Wielu biskupów i kapłanów oddało swe życie za Ojczyznę.

(Cz. 2, II. 3 Miłość Ojczyzny, s.86)

243. Dlaczego powinniśmy miłować nawet naszych nieprzyjaciół?

Powinniśmy miłować naszych nieprzyjaciół, ponieważ:
1. nieprzyjaciele są naszymi bliźnimi,
2. Jezus Chrystus tak nauczał słowem i przykładem.
 Pierwsze słowo Jezusa Chrystusa na krzyżu było:
"Ojcze, odpuść im, bo nie wiedzą, co czynią" (Łuk. 23, 34)
"Miłujcie nieprzyjacioły wasze, dobrze czyńcie tym, którzy was mają w nienawiści, a módlcie się za prześladujących i spotwarzających was. Abyście byli synami Ojca waszego, który jest w niebiesiach, który sprawia, że słońce jego wschodzi nad dobrymi i złymi, a deszczem zrasza sprawiedliwych i nieprawych". (Mat. 5, 44-46).
"Niechaj słońce nie zachodzi nad zagniewaniem waszym". (Efez. 4, 26).

***
Chociaż przykazanie miłości bliźniego odnosi się do wszystkich ludzi, istnieje porządek w zaspokajaniu potrzeb naszych bliźnich. Najwięcej powinniśmy służyć rodzinie, własnemu narodowi, z jednoczesnym zachowaniem szacunku dla innych narodów.
Miłość Ojczyzny, zdrowy patriotyzm jest uczuciem szlachetnym i na wskroś chrześcijańskim.

(Cz. 2, II. 3 Miłość nieprzyjaciół, s.85-86)

242. Jaka powinna być nasza miłość względem bliźnich?

Nasza miłość względem bliźnich powinna być:
1. powszechna, czyli obejmować wszystkich ludzi,
2. bezinteresowna i nadnaturalna, czyli mamy miłować bliźnich dla Boga, a nie tylko dla zalet ludzi lub własnych korzyści.
3. czynna, tj. okazywana nie tylko uczuciem i słowem, ale i czynem.

***
Nie wystarcza więc bierne uczucie życzliwości względem bliźnich. Przykazanie miłości nakłada na chrześcijanina obowiązek ofiarnego świadczenia na rzecz bliźnich z siebie samego i ze swego mienia. Chrześcijanin nie może być obojętny na potrzeby bliźnich, na ich krzywdy i cierpienia. Musi natomiast w miarę swych sił, przez swą działalność i świadczenia społeczne, dążyć do poprawy warunków życia i stosunków między ludźmi.
"Synaczkowi moi! nie miłujmy słowem ani językiem, ale czynem i prawdą" (I Jan 3, 18)
Miłość czynną okazujemy najbardziej przez uczynki miłosierne co do ciała i co do duszy.

Uczynki miłosierne co do duszy.
1. Grzesznych upomninać.
2. Nieumiejętnych pouczać.
3. Wątpiącym dobrze radzić.
4. Strapionych pocieszać.
5. Krzywdy cierpliwie znosić.
6. Urazy chętnie darować.
7. Modlić się za żywych i umarłych.

Uczynki miłosierne co do ciała:
1. Łaknących nakarmić.
2. Pragnących napoić.
3. Nagich przyodziać.
4. Podróżnych w dom przyjąć.
5. Więźniów pocieszać.
6. Chorych nawiedzać.
7. Umarłych pogrzebać.

"Zaprawdę powiadam wam, coście uczymili jednemu z tych moich braci najmniejszych, mnieście uczynili". (Mat. 25, 40).

(Cz. 2, II. 3 Uczynki miłosierne, s.84-85)

241. Dlaczego powiniśmy miłować wszystkich ludzi?

Powinniśmy miłować wszystkich ludzi, bo:
1. Bóg jest Ojcem wszystkich ludzi i wszystkich powołał do zbawienia,
2. Jezus Chrystus za wszystkich umarł na krzyżu.
"Przykazanie nowe daję wam, abyście się wzajemnie miłowali, jakom ja was umiłował". (Jan 13, 34)

***
Wszyscy ludzie wszelkiej narodowości, barwy i religii są równi wobec Boga, są naszymi bliźnimi, im wszystkim zatem winniśmy miłość.

(Cz. 2, II. 3 Istota miłości bliźniego, s.84)

240. Kto jest naszym bliźnim?

Naszym bliźnim jest każdy człowiek.

(Cz. 2, II. 3 Istota miłości bliźniego, s.84)

239. Kiedy miłujemy siebie samych tak, jak Bóg nakazuje?

Miłujemy siebie samych tak, jak Bóg nakazuje, gdy staramy się wszystko podporządkować zbawieniu własnej duszy.
"Bo co za pożytek człowiekowi, choćby cały świat pozyskał, a na duszy swojej poniósł szkodę". (Mat. 16, 26).

***
Kto myśli o wieczności, prawdziwie miłuje siebie samego. Nie miłuje natomiast siebie samego należycie ten, kto obraża Boga, albo krzywdzi i nie miłuje bliźnich. Tak czynił Judasz, który pieniądze przeznaczone dla Jezusa i ubogich brał dla siebie. Tak czynił bogacz przedstawiony w Ewangelii, który nie miał serca dla Łazarza.
Nakaz miłości samego siebie ujęty według Ewangelii św. nie ma nic wspólnego z samolubstwem. Samolubstwo wyklucza miłość bliźniego, a miłość ewangeliczna samego siebie jest zgodna z miłością bliźniego i jest jej miarą.

(Cz. 2, II. 2 O miłości samego siebie, s.84)

O miłości samego siebie

Kto miłuje Boga należycie, będzie umiał miłować samego siebie dla Boga. Kto siebie dobrze miłuje, będzie miał miarę jak miłować bliźniego.

(Cz. 2, II. 2 O miłości samego siebie, s.83)

238. Kto grzeszy brakiem miłości do Boga?

Brakiem miłości do Boga grzeszy ten, kto:
1. przykazań Boskich nie zachowuje wcale albo tylko z niechęcią i niedbale,
2. zamiast wdzięczności okazuje Bogu obojętność, wzgardę lub nienawiść.

***
Nienawiść względem Boga, najlepszego Ojca i Dobroczyńcy, jest największym ze wszystkich grzechów.
Należy służyć Bogu nie z bojaźni kar, jakie czekają niedbałych, i nie dla korzyści własnej, ale z chęci podobania się Bogu i uwielbienia Go. Z miłości ku Bogu należy unikać nie tylko grzechów ciężkich, ale i powszednich.
"Bóg mój i wszystko moje" - mawiał św. Franciszek z Asyżu i uczył, że najuboższy człowiek jest bardzo bogaty, jeśli samego Boga posiada.

(Cz. 2, II. 1 Grzechy przeciwko miłości Boga, s.83)

237. Dlaczego powinniśmy Boga miłować nade wszystko?

Powinniśmy Boga miłować nade wszystko, ponieważ:
1. Bóg jest sam w sobie nieskończenie doskonały, a dla nas jest Ojcem najlepszym i Dobroczyńcą największym (miłość doskonała).
2. Bóg żąda od nas miłości pod grozą wiecznego potępienia (miłość wystarczająca).
"Jeśli kto nie miłuje Pana naszego Jezusa Chrystusa, niech będzie przeklęty". (I Kor. 16, 27).

(Cz. 2, II. 1 Miłość Boga, s.83)

236. Jak powinniśmy miłować Boga?

Boga powinniśmy miłować nade wszystko, tj. zgodzić się raczej na utratę wszystkiego, niż Boga grzechem ciężkim obrazić.
Najdoskonalsza jest taka miłość Boga, która skłania człowieka do unikania nawet grzechów powszednich. Dla osiągnięcia zbawienia nie tylko należy wystrzegać się wielkich grzechów, ale z miłości do Boga czynić zawsze to, co się Bogu najwięcej podoba.

Gdy Boga miłujemy nade wszystko - dla Niego samego, wtedy miłość nasza ku Bogu staje się doskonała.
Gdy miłujemy Boga tylko dlatego, że się spodziewamy nagrody od Niego za naszą miłość, a boimy się wiecznej kary, miłość nasza jest mniej doskonała, ale wystarczająca do zbawienia. Tak niedoskonale miłowali Jezusa Chrystusa z początku Apostołowie, gdy pytali, jaką nagrodę otrzymają za miłość ku Niemu.

(Cz. 2, II. 1 Miłość Boga, s.82-83)

235. Wymień dwa najważniejsze przykazania.

Najważniejsze przykazania brzmią następująco:
"Będziesz miłował Pana Boga twego ze wszystkiego serca twego i ze wszystkiej duszy twojej i ze wszystkiej myśli twojej. To jest największe i pierwsze przykazanie. A drugie podobne jest jemu:
Będziesz miłował bliźniego twego jako siebie samego". (*Mat. 22, 37-39).

"I gdybym miał dar proroctwa, znał wszystkie tajemnice i posiadał wszelką wiedzę, a wiarę miałbym taką, iżbym przenosił góry, a miłości bym nie miał, niczym nie jestem". (I Kor. 13, 2).
"Jeśli mnie miłujecie, zachowujcie przykazania moje". (Jan 14, 15)

(Cz. 2, II. 1 Dwa najważniejsze przykazania, s.82)

O miłości Boga

Dziesięć przykazań Bożych da się sprowadzić do dwóch podstawowych przykazań - miłości Boga i bliźniego, dlatego Jezus Chrystus w rozmowie z uczonym żydowskim powiedział: "Na tych dwóch przykazaniach całe Prawo zawisło i prorocy". (Mat. 22, 40).

Trzy pierwsze przykazania odnoszą się do miłości Boga, a dalsze siedem do miłości bliźniego i siebie samego. W ten sposób dziesięć przykazań Bożych możemy streścić w dwóch przykazaniach miłości.
Miłość chrześcijańska wynika nie tylko z uczucia, ale przede wszystkim jest aktem woli, która nas skłania do trwałego dążenia ku świadomie wybranemu przedmiotowi naszej miłości, aby go poznać i z nim się zjednoczyć.
Tak pojęta czynna miłość Boga jest dla chrześcijanina pobudką wszelkich czynów i celem całego życia. Z miłości tej wypływa chrześcijańska miłość samego siebie i bliźniego. Miłość Boga jest też źródłem wszystkich cnót i podstawą wzajemnego, braterskiego współżycia ludzi.

"Miłość do Boga jest sprawą najwyższą i najdostojniejszą w rzędzie wartości moralnych; ale miłość bliźniego jest sprawą najbliższą i najpierwszą jeśli chodzi o praktykę życia moralnego". (Św. Tomasz. Summa Teol. I-II 68-8-2)

(Cz. 2, II. O przykazaniach miłości Boga i bliźniego, s.81)